Strona główna / Zabytki / Brzostowa - Pałac
Architektura rezydencjonalna

Brzostowa - Pałac

Rozmiar czcionki
A A A
Pałac wraz z zabudową folwarczną oraz parkiem, zlokalizowany jest w zachodniej części wsi Brzostowa. Obecnie pomieszczenia pałacu zaadaptowane są na mieszkania.

Pierwsza wzmianka o Brzostowej pochodzi z 1381 roku, kiedy wieś stanowiła cześć ma­jątku żarskiego. W 1443 roku Ulrich von Biberstein przekazał Annie, żonie Czesława Ge­belziga, dobra w Brzostowej jako dożywocie. Majątek pozostawał w rękach Gebelzigów przez półtora wieku. W 1610 roku Brzostowę od Hansa Gebelzgia zakupił Albrecht von Zeschau. W 1674 roku jako właściciel wymieniany jest Hans Christoph von Gebelzig, z kolei w 1684 jego bratanek – Wolf Friedrich von Heyde. W połowie następnego stulecia miejscowość należała do Hansa Karola von Zedlitza. Przypuszczalnie rezydowały tu tak­że rody von Rabenau i von Schade. W połowie XIX wieku Brzostowa przeszła na własność rodziny von Bruenau, która nabyła ją od Henrietty Schade. Pałac został wybudowany na przełomie lat 60. i 70. XIX wieku. W tym samym czasie założono park o charakterze kra­jobrazowym oraz wzniesiono zabudowania gospodarcze. W 1885 roku właścicielem Brzo­stowej został Anton Matthias Schön. Po 1945 roku majątek upaństwowiono i przekaza­no w użytkowanie PGR.

Formą i detalem neorenesansowy pałac w Brzostowej nawiązuje do XVI-wiecznej archi­tektury francuskiej. Pałac rozplanowany jest na rzucie zbliżonym do prostokąta. Zróżni­cowaną bryłę obiektu tworzy dwukondygnacyjny korpus główny, w całości podpiwniczo­ny, trzy- i jednokondygnacyjne ryzality, parterowa przybudówka oraz czterokondygnacyj­na wieża, wyraźnie dominująca nad całością. Każdą z tych części nakrywa odrębny dach wielospadowy. Elewacja frontowa, zwrócona w kierunku wschodnim, została zaplanowa­na jako dziewięcioosiowa z centralnie umieszczonym, trzyosiowym ryzalitem, silnie wy­suniętym przed lico elewacji. Fasadę w pionie artykułują boniowane lizeny, w narożni­kach zdwojone. Podziały horyzontalne wyznaczają gzymsy profilowane – cokołowy i pod­okienny oraz gładki wieńczący. Prostokątne otwory okienne na parterze ujęte są w profi­lowane obramienia i zwieńczone trójkątnymi naczółkami, na piętrze zaś tylko w taśmo­we opaski. Najbardziej dekoracyjnie opracowany został ryzalit mieszczący wejście głów­ne. Portal wejściowy złożony jest z dwóch pilastrów dźwigających trójkątny fronton. Wy­żej – trzy okna zamknięte łukiem półokrągłym ujęte są w profilowane opaski. Nad środ­kowym oknem umieszczony jest kartusz herbowy. Pozostałe elewacje opracowane zosta­ły równie dekoracyjnie.

W latach 60. XX wieku przeprowadzono kapitalny remont pałacu związany z adaptacją obiektu na mieszkania. Wprowadzono wówczas żelbetowe stropy, klatki schodowe, wy­mieniono stolarkę okienną i drzwiową. W 1987 roku wykonano remont dachu. Obecnie pałac znajduje się w niezadowalającym stanie technicznym i wymaga remontu.

Maja Błażejewska
Źródło: "Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Galeria
Zobacz również
Zamysłów - Zespół pałacowo-folwarczny
Zespół pałacowo-folwarczny wraz z założeniem parkowym znajduje...
Kożuchów - relikty pałacu rodziny v. Kalckreuth
Barokowa rezydencja, wzniesiona w 1 ćw. XVIII w., został spalona...
Żubrów, park pałacowy
Założenie pałacowo-parkowe w Żubrowie (niem. Herzogswalde)...
Grabin - kościół pw. św. Jana Chrzciciela
Grabin położony jest w pobliżu Bytnicy, na skraju Gryżyńskiego...