Strona główna / Zabytki / Mokra - Dwór
Architektura rezydencjonalna

Mokra - Dwór

Rozmiar czcionki
A A A
Miejscowość Mokra położona jest w odległości 8 km na północny – wschód od Lubska. Zespół folwarczny usytuowany jest we wschodniej części wsi, po wschodniej stronie drogi prowadzącej ze Starej Wody do Chocimka. Założenie podzielone jest na część gospodarczą i rezydencjonalną. Po jego wschodniej stronie znajduje się obszerne podwórze gospodarcze o kształcie prostokąta, ze stawem umieszczonym w centralnej części, zabudowane z trzech stron obiektami gospodarczymi. Zachodnią część zajmuje park – obecnie bardzo zaniedba­ny. Pośrodku zespołu, na granicy parku i podwórza gospodarczego, ulokowany jest dwór. Założenie zakomponowane jest symetrycznie względem osi wschód – zachód. Dwór, usy­tuowany na osi, stanowi dominantę architektoniczną zespołu.

Historia Mokrej sięga średniowiecza. Jednakże pierwsza wzmianka źródłowa dotycząca miejscowości pojawia się dopiero w 1620 roku, kiedy to wieś została zakupiona, wraz z majątkiem w Tucholi Żarskiej, przez rodzinę von Knobelsdorff. W posiadaniu von Kno­belsdorffów, Mokra pozostała do 1820 roku. Od 1839 roku ziemie te należały do rodzi­ny von Herford. Właściciele Mokrej nigdy tu nie rezydowali, dlatego też nie wybudowa­no tu siedziby. Folwark powstał w drugiej połowie XIX wieku. W 1921 roku właścicielem dóbr w Mokrej został C. Drews. Majątek obejmował wówczas 75 ha gruntów ornych, 25 ha łąk, 100 ha lasów, 10 ha nieużytków. Dochód roczny z folwarku wynosił 1720 marek. W gospodarstwie hodowano 12 koni i 89 sztuk bydła.

Dwór, pozbawiony wyraźnych cech stylowych, przypuszczalnie został wzniesiony na prze­łomie XIX i XX wieku. W tym samym czasie założono park. Dwór jest obiektem muro­wanym z cegły pełnej ceramicznej, otynkowanym. Budowla założona jest na planie pro­stokąta urozmaiconego wydatnymi ryzalitami od strony wschodniej i zachodniej oraz du­żym tarasem o półokrągłym wykroju. Elewacja frontowa zwrócona jest na zachód. Dwór, posadowiony na wysokich piwnicach, ma dwie kondygnacje. Zwartą, symetryczną bry­łę nakrywają dachy dwuspadowe – ustawiony kalenicowo nad korpusem i szczytowo nad ryzalitami. Fasada dworu zakomponowana jest symetrycznie jako siedmioosiowa. Jej na­rożniki zaakcentowane zostały przez dwuosiowe ryzality boczne. W części środkowej mie­ści się półokrągły taras z murowaną balustradą. Fasada pozbawiona jest dekoracji architek­tonicznej. Jej osie wyznaczają rytmicznie rozmieszczone prostokątne otwory okienne po­zbawione obramień. Elewacja wschodnia, tak jak fasada, jest symetryczna, siedmioosiowa, z dwuosiowymi ryzalitami bocznymi, przy czym w osi środkowej umieszczone jest wejście, a otwory okienne, wsparte na wydatnych parapetach, ujęte są w taśmowe opaski. W analo­giczny sposób zostały opracowane elewacje boczne. Wejście główne do dworu, poprzedzo­ne murowanymi schodami, mieści się w elewacji południowej.

Po II wojnie światowej majątek upaństwowiono. Obecnie stanowi własność Agencji Nie­ruchomości Rolnych i jest dzierżawiony. Dwór jest użytkowany jako mieszkanie. W wy­niku remontów prowadzonych w drugiej połowie XX wieku, m. in. przebudowano głów­ne schody wejściowe do dworu, wymieniono drewnianą stolarkę okienną pierwszej kon­dygnacji i piwnic na PCV, a także odbudowano konstrukcję dachu, która uległa zniszcze­niu na początku naszego stulecia.

Maja Błażejewska
Źródło: "Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Galeria
Zobacz również
Bonów, park dworski
Zespół dworski zlokalizowany jest w zach. części wsi...
Cieciszów - Pałac
Miejscowość położona jest na drodze prowadzącej ze Szprotawy...
Trzebiechów - dawne sanatorium - obecnie Dom Pomocy Społecznej,
Dawne sanatorium w Trzebiechowie, obecnie Dom Pomocy Społecznej,...
Grabów - kościół pw. Matki Bożej Częstochowskiej
Niewielki Grabów położony jest przy trasie prowadzącej z...