Strona główna / Zabytki / Mostki - Pałac
Architektura rezydencjonalna

Mostki - Pałac

Rozmiar czcionki
A A A
Mostki położone są przy tranzytowej drodze Poznań – Frankfurt nad Odrą, około 10 km na zachód od Świebodzina. Zespół pałacowo-folwarczny znajduje się w centrum wsi, po stronie południowej wspomnianej drogi. Zabudowa zespołu skupia się wokół czworobocz­nego podwórza, którego południowy bok zamyka pałac. Od dziedzińca jest on ogrodzo­ny pasmem niskiej zieleni, a z pozostałych stron otoczony parkiem. W zabytku znajduje się szkoła podstawowa.

Pierwsza wiadomość o dobrach ziemskich w Mostkach pochodzi z 1470 roku, kiedy to pa­nowie von Laben sprzedali je Janowi Lasocie (Lasseth). W 1524 roku, jako właściciel ma­jątku wymieniony został biskup von Salza, a w 1608, 1640 i 1670 – rodzina von Sack. 15 lat później Mostki należały do Kiliama von Sommerfeld, którego syn Fryderyk sprze­dał je Erazmowi von Schenkersdorf. Od jego wnuka, Karola von Brescius’a dobra na­był, w 2. poł. XIX wieku, Ferdynand Schulz, który po nobilitacji otrzymał nazwisko von Heinersdorf. Za jego czasów zbudowany został obecny pałac. Ostatnim dziedzicem na dobrach Mostki, do czasu II wojny światowej był Karol Hennig von Heinersdorf.

Powstały około lat 1870-1880 pałac, zbudowany w manierze eklektycznej, detalem ar­chitektonicznym i wystrojem sztukatorskim odwołuje się głównie do renesansu. Założo­ny jest na planie wydłużonego prostokąta, rozwiniętego o liczne rozality różnego kształtu. Piętrowy, podpiwniczony, w głównym trzonie ma dach czterospadowy. Układ wewnętrzny, identyczny we wszystkich kondygnacjach, trzytraktowy, z wąskim traktem – korytarzem na osi podłużnej, z sienią przelotową, przesuniętą nieco na wschód. We wschodniej, posze­rzonej części korytarza mieści się klatka schodowa. Piwnice z reliktami wcześniejszej bu­dowli, przekryte są w części sklepieniami kolebkowymi, w części zaś, podobnie, jak lokal­ności parteru i piętra, stropami. Elewacje, kształtowane wertykalnie, bogate w detal archi­tektoniczny, od strony północnej (fasada) i południowej urozmaicone są portykami. Wnę­trza, głównie na parterze, bogato zdobione dekoracją sztukatorską, umieszczoną na stro­pach, odmienną w każdym z pomieszczeń. Mają postać faset z ornamentem palmetowym lub konsolkowym oraz środkowe pole z okazałą rozetą, otoczoną motywem kwiatów. Mar­murowa klatka schodowa, z kutą ozdobnie balustradą, na jednej ze ścian ma sztukaterie z alegorycznym wyobrażeniem dnia (uskrzydlona postać kobieca rozsypująca kwiaty) i nocy (identyczna postać tuląca do snu dzieci). W krajobrazowym parku godna uwagi jest, powstała wraz z pałacem, romantyczna wieża widokowa.

Adaptacja pałacu na szkołę w okresie powojennym, jak również przeprowadzone remonty, nie miały ujemnego wpływu na architekturę zabytku, zarówno w jego układzie wewnętrz­nym, bryle, jak i wystroju artystycznym.

Stanisław Kowalski
Źródło: "Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Zobacz także: | Prace konserwatorskie
Galeria
Zobacz również
Pielice - kościół pw. Matki Bożej Nieustającej Pomocy
Pielice, położone w pobliżu Strzelec Krajeńskich, niedaleko...
Małomice, park pałacowy
Park pałacowy w Małomicach (niem. Mallmitz) położony jest...
Bytom Odrzański - miasto
Wśród zabytkowych zespołów urbanistycznych w...
Jeziory - Zespół pałacowo-parkowo-folwarczny
Zespół pałacowo-parkowo-folwarczny usytuowany jest w północno-zachodniej...