Strona główna / Zabytki / Świbna - Pałac
Architektura rezydencjonalna

Świbna - Pałac

Rozmiar czcionki
A A A
Pałac wraz z zabudowaniami folwarcznymi oraz niewielkim parkiem usytuowany jest w południowej części wsi, po zachodniej stronie drogi prowadzącej z Żar do Jasienia. Układ zespołu nawiązuje do francuskich wzorów zabudowy rezydencjonalnej o rozpla­nowaniu „entre court et jardin” (między dziedzińcem a ogrodem), opartych na symetrii i osiowości kształtowania planów i brył budynków. Pałac umieszczony na osi wjazdu, sta­nowi centralny element tego założenia. Obecnie, obiekt stanowi własność prywatną i prze­znaczony jest na cele mieszkalne.

W okresie średniowiecza Świbna była wsią wasalną żarskiego państwa stanowego i na po­czątku XV wieku należała do Bibersteinów. W 1449 roku właścicielami dóbr byli bracia – Mikołaj i Jeremiasz Gebelzig, a następnie, w roku 1508, Krzysztof Grüberg. W połowie XVI wieku Świbna została własnością rodu von Wiedebach. Jednakże, w połowie następ­nego stulecia część dóbr w Świbnej odziedziczył Rudolf von Bünau, właściciel Jasienia, sta­rosta Dolnych Łużyc. W 1656 roku poślubił on wdowę po Kacprze von Wiedebach – Ma­riannę, która wniosła w posagu dobra ziemskie. Część Świbnej nadal jednak pozostała wła­snością Wiedebachów i na początku XVIII wieku Otto Jerzy von Wiedebach ufundował tu barokową rezydencję. Poświadczają to inicjały i kartusze herbowe jego i jego żony, znaj­dujące się w tympanonie portalu głównego. Budowę pałacu, który stanowi najstarszy ele­ment całego założenia, rozpoczęto ok. 1710 roku. Nie wiadomo jednakże, czy w Świbnej istniała jakaś wcześniejsza rezydencja.

W późniejszym okresie Świbna była przedmiotem licznych transakcji kupna i sprzedaży. Wskutek częstych zmian właścicieli, na początku XIX wieku majątek znacznie podupadł. W 1929 roku dobra w Świbnej podzielono na rycerskie i leśne. Po II wojnie światowej ma­jątek przejął Skarb Państwa.

Barokowy pałac rozplanowany jest na rzucie prostokąta, z elewacją frontową zwróconą w kierunku północnym. Dwukondygnacyjny, podpiwniczony budynek nakryty jest da­chem mansardowym. Fasada, zakomponowana symetrycznie, pięcioosiowa, z ramowym podziałem płaszczyzny. W pionie artykułują ją boniowane lizeny, natomiast w pozio­mie cokół oraz gzymsy: taśmowy międzykondygnacyjny i wieńczący. Prostokątne otwo­ry okienne ujęte są w uszakowe obramienia. Wejście, umieszczone w osi środkowej, ujęte jest w portal złożony z dwóch pilastrów dźwigających trójkątny tympanon. W polu tym­panonu znajduje się kompozycja heraldyczna, przedstawiająca dwa lwy podtrzymujące tarcze herbowe. W górnej części widoczne są inicjały „OGVW UMVW / GB”, hrabiego Otto Jerzego von Wiedebacha i jego żony Urszuli Magdaleny von Bredow. Pozostałe ele­wacje, trzyosiowe, z podziałami płaszczyzny i otworami okiennymi opracowanymi analo­gicznie do fasady.

Maja Błażejewska
Źródło: "Zamki, dwory i pałace województwa lubuskiego"
Galeria
Zobacz również
Dybów - Dwór
Dwór z częściowo zachowanymi budynkami gospodarczymi i pozostałością...
Dybów, park dworski
Miejscowość Dybów (niem. Diebau) położona jest jeden...