Szukaj

Polityka prywatności
projekt i realizacja Carbo Media

Odkrycie renesansowych płyt nagrobnych podczas prac przy murze kościelnym w Gorzupi Dolnej

Płyta nagrobna Margarety von Stössel zm. 1552 r. odkryta podczas prac przy murze otaczającym kościół w Gorzupi Dolnej

Rozpoczęły się prace polegające na naprawie kamiennego muru otaczającego dawny cmentarz przy gotyckim kościele pw. św. Jerzego w Gorzupi Dolnej w pow. żagańskim. Działania prowadzone są pod nadzorem dyplomowanego konserwatora zabytków.  Już w trakcie wstępnego etapu prac polegających na rozbiórce uszkodzonej partii muru udało się odzyskać liczne elementy płyt nagrobnych, w tym  dwie renesansowe. Choć samo odkrycie  nie było zaskoczeniem, gdyż krawędzie niektórych z płyt były wcześniej widoczne w licu ogrodzenia, to jednak fakt, iż niemalże od razu udało się skompletować jedną z nich, bardzo cieszy.

Płyty te dotychczas nie były znane. Nie zostały one opisane ani przez Hansa Lutscha w t. 3 „ Die Kunstdenkmäler des. Reg.-Bezirks Liegnitz” wyd. w 1891 r., ani przez Hansa Hoffmanna  w  przewodniku „Die katholischen Kirchen des Altkreises Sagan” wyd. w 1939 r..

Płyta figuralna, którą udało się skompletować w całości, jest poświęcona pamięci Margarety z domu von Stössel zm. 1552 r. Inskrypcja  na bordiurze otaczającej płytę głosi:  „Im 1552 jor de 16 julÿ ist / vorstorbe die Edle tugēsā Fraw Margareta Hāsen vō/  [—] geborne von Stissel welcher selē der Barmherzige Got genedig sei A” (tekst przepisany bez rozwijania skrótów; ukośnikiem oznaczono zmianę kierunku tekstu, nawiasem kwadratowym oznaczono uszkodzoną, nieodczytaną partię tekstu), co można przetłumaczyć w następujący sposób: „W 1552 roku 16 lipca zmarła szlachetna, cnotliwa pani  Margareta Hansa von [Gladis  żona/wdowa po?] z domu von Stissel (in. Stössel), której duszy  miłosierny Bóg niech łaskaw będzie Amen”. Przy lewej nodze postaci ukazany jest herb rodu von Stössel  (herb Mora – głowa murzyna przewiązana nałęczką, w klejnocie takaż sama głowa).

Dzięki  informacjom podanym przez J. Sinapiusa w pierwszym tomie „Schlesischer Curiositäten” wyd. w 1720 r.   dotychczas wiadomo było, iż Hans (Johann)  von Gladiss pan na Gorzupi (niem. Gladisgorpe) miał nieznaną z imienia żonę z domu von Stössel pochodzącą z Leutersdorff   w Saksonii.  Miał z nią co  najmniej troje dzieci: Catharinę (1483-1581) zamężną z Georgiem von Schönaich panem na Szprotawie, Margarethę zamężną z  Philippem von Schönaich zu Tschechel (zm. 29.01.1555), oraz Fabiana I von Gladiss  (ok. 1540- 1621) żonatego z Hedwig von Kottwitz. Na zachodniej elewacji kościoła w Gorzupi Dolnej eksponowana jest płyta nagrobna Friedricha von Gladiss zm. 1572 – wnuka Margarety i Hansa von Gladiss, syna Fabiana I.      

Z kolei druga  płyta, wykonana zapewne w 3 ćw. XVII w., do czasu skompletowania  większej ilości elementów,  pozostaje zagadką. Dotychczas odnaleziono jedynie wypukłorzeźbioną postać kobiecą z dwoma herbami  u dołu sukni oraz dolną i boczną  partię bordiury z inskrypcją, która rozmieszczona jest w dwóch wersach. Z odnalezionej partii tekstu treści:  „[GE]BORNE  LITWITZEN VON DE..EV/ TE.. DES. EDLEM EHRE”, „[.]ND. 14.WOCHEN EHLICH / G[EBU]RT.GOT  [—]” wynika, iż płyta upamiętnia kobietę z domu von Lüttwitz (in. Litwitz, Littwitz) Zachowane herby wskazują nazwisko rodowe babki ojczystej – von Braun, oraz ród babki macierzystej – von Knobelsdorff. Być może kobieta ta  zmarła bezpotomnie, co spowodowało, iż obecnie trudno ustalić  jej genealogię.  Należy mieć jednak  nadzieję, iż trakcie dalszych prac uda się odnaleźć pozostałe elementy zabytku.

Kamila Domagalska

Zobacz również

Odkrycie skarbu monet w powiecie gorzowskim

Odkrycie skarbu monet w powiecie gorzowskim

W dniu 19.01.2025 r. do siedziby Delegatury w Gorzowie Wielkopolskim wpłynęło zgłoszenie o ujawnieniu w ramach poszukiwań zabytków depozytu monet

Gościkowo-Paradyż - badania architektoniczne

Badania architektoniczne i konserwatorskie w danym klasztorze cystersów w Gościkowie-Paradyżu

W Gościkowie-Paradyżu  prowadzone są badania architektoniczne i konserwatorskie, które towarzyszą remontowi krużganków dawnego klasztoru cystersów.  Dzięki nim zabytek odsłania ślady

Kręcko - kościół fil. - zakończenie prac konserwatorskich przy obrazie ołtarzowym

Zakończenie prac konserwatorskich przy obrazie ołtarzowym w kościele w Kręcku

Zakończyły się prace konserwatorsko-restauratorskie przy nastawie ołtarzowej i obrazie z przedstawieniem „Przemienienia Pańskiego” w kościele w Kręcku gm. Zbąszynek w

Zobacz również

Skip to content